✍️ حسین ابراهیمی کوشالی، اندیشکده اقامه عدل
دقیقا ۱۱۰ روز پس از ترور نائب امام زمان (عج) و موشک باران اتاق جلسات امام شهید سید علی حسینی خامنهای اعلی الله مقام الشریف و شروع جنگ تحمیلی سوم خبر آمد که تفاهمنامهای بین روسای جمهور دو کشور ایران و امریکا به امضا رسیده است؛ تفاهمنامهای که مسئولین فعلی کشور آن را فتح الفتوح دوران دفاع مقدس سوم خوانده و آن را نماد پیروزی ایران اسلامی دربرابر متجاوزان امریکایی و صهیونیستی معرفی میکنند. مفاد ۱۴ بندی تفاهمنامه با توضیحات تکمیلی آقایان عراقچی و قالیباف در تلویزیون جمهوری اسلامی نشان میدهد که سرداران دیپلماسی کشور با استناد به شاخص اهداف اعلامشده دشمن در موعد شروع تجاوز و عدم توفیق در رسیدن به آنها معتقد هستند که ایران اسلامی پیروز میدان شده است.
بدون تردید برای ارزیابی موفقیت یا عدم توفیق هر فعالیتی, نیاز به تعیین شاخصهای ارزیابی است که نتایج را تفسیر میکند. ۱۱۰ روز پس از ۹ اسفند ۱۴۰۴ تفاهمنامه بین ایران و امریکا امضا شد و عدد ۱۱۰ در علم ابجد ما را به یاد مهمترین و زیباترین اسم عالم و نماد عدالت محض در جامعه بشری یعنی «علی» میاندازد. در این مجال لازم میدانم کلیت این تفاهمنامه را نه براساس شاخصهای اعلامشده و اعمالشده توسط طرفین، بلکه براساس شاخصهای حداقلی عدالت محور در جامعه بشری مبتنیبر قوانین و قواعد بینالملل بررسی کنیم:
۱) شاخص قوانین بینالمللی درخصوص عدم تجاوز به حریم کشورهای عضو سازمان ملل متحد بدون هرگونه مجوز قانونی:
تفاهمنامه ایران و امریکا در این خصوص سکوت کرده است؛
۲) شاخص قوانین بینالملل درخصوص قتل و ترور رهبران و مسئولان یک کشور مستقل توسط دولت یک کشور دیگر بدون استناد به هرگونه حکم قضایی و محکومیت دادگاهی:
تفاهمنامه ایران و امریکا در این خصوص سکوت کرده است؛
۳) شاخص قوانین بینالملل درخصوص حمله نظامی به مدارس و محل تحصیل کودکان و قتل عام بیش از ۱۶۰ کودک بیگناه:
تفاهمنامه ایران و امریکا در این خصوص سکوت کرده است؛
۴) شاخص قوانین بینالملل در خصوص حمله ناگهانی نیروی دریایی یک کشور به یک شناور غیر مسلح در آبهای بینالمللی و قتل عام ملوانان کشتی جایی دور از مناطق جنگی:
تفاهمنامه ایران و امریکا در این خصوص سکوت کرده است؛
۵) شاخص قوانین بینالملل درخصوص استفاده از سلاحهای ممنوعه کشتار جمعی در مناطق شهری و غیرنظامی لامرد ایران:
تفاهمنامه ایران و امریکا در این خصوص سکوت کرده است؛
۶) شاخص قوانین بینالملل درخصوص حمله به اماکن و سالنهای ورزشی با حضور ورزشکاران و کشتار این افراد:
تفاهمنامه ایران و امریکا در این خصوص سکوت کرده است؛
۷) شاخص قوانین بینالملل درخصوص صدور مجوز استفاده از خاک و آسمان کشورهای همسایه برای تجاوز غیرقانونی به یک کشور مستقل:
تفاهمنامه ایران و امریکا در این خصوص سکوت کرده است.
جمعبندی
شاخصهای فوقالذکر تنها به جنایات و تخلفات آشکار و غیر قابل انکار متجاوزین در قبال قوانین بینالملل اشاره دارد که از دیدگاه حقوقی پایینترین سطح استقرار عدالت در جامعه جهانی را تضمین میکند. بنابراین میتوان گفت که سکوت در خطوط سفید بین مفاد تفاهمنامه ایران و امریکا سرشار از ناگفتهها در حوزه عدالت است.
