مناقشه اختیارات جنگی در کنگره؛ ترامپ با ضربالاجل اول ماه مه روبرو است
مرور بنیاد توسعه فردا از گزارشات جنگ رسانههای خارجی
بنیاد توسعه فردا به نقل از ABC News (21 آوریل 2026)
همزمان با ادامه عملیات «خشم حماسی» در ایران، دونالد ترامپ با ضربالاجل اول ماه مه برای دریافت مجوز کنگره جهت ادامه درگیری روبرو است. بر اساس قطعنامه اختیارات جنگی ۱۹۷۳، ترامپ یا باید ثابت کند برای خروج نیروها به زمان بیشتری نیاز دارد، یا مجوز کنگره را دریافت کند. در غیر این صورت، اختیار عملیات نظامی به طور خودکار خاتمه مییابد.
قطعنامه اختیارات جنگی چیست؟
این قانون که پس از جنگ ویتنام تصویب شد، شامل چندین ماده برای کنترل اختیارات نظامی رئیسجمهور است:
- رئیسجمهور باید ظرف ۴۸ ساعت از آغاز عملیات نظامی به کنگره اطلاع دهد (ترامپ در ۲ مارس این کار را کرد).
- این اطلاعیه، شروع یک بازه ۶۰ روزه است که رئیسجمهور میتواند بدون اعلام جنگ توسط کنگره، عملیات انجام دهد.
- پس از ۶۰ روز، اختیار به طور خودکار خاتمه مییابد، مگر اینکه کنگره اعلام جنگ کند یا مجوز استفاده از نیروی نظامی (AUMF) صادر نماید.– رئیسجمهور میتواند یکبار ۳۰ روز اضافی برای خروج منظم نیروها درخواست کند.
مواضع مخالف در کنگره
هاکیم جفریس، رهبر اقلیت مجلس نمایندگان (دموکرات): «این جنگ انتخابی، این جنگ بیپروا و پرهزینه، بدون هیچ برنامهای، بدون هیچ هدفی، بدون هیچ استراتژی خروجی، بدون هیچ حمایت عمومی و بدون هیچ تأییدی از کنگره آغاز شد. ما در هفتههای آینده به ارائه قطعنامههای اختیارات جنگی ادامه خواهیم داد تا بتوانیم این جنگ را به پایان برسانیم.»
مواضع حامی دولت
برایان ماست، رئیس کمیته امور خارجه مجلس (جمهوریخواه): «بحث اختیارات جنگی کاملاً سیاسی از سوی دموکراتها است. گفتن به ارتش برای پایان دادن به یک جنگ، یک اشتباه محاسباتی است.»
مایک جانسون، رئیس مجلس نمایندگان (جمهوریخواه): «قانون اختیارات جنگی ممکن است در ۱۹۷۳ منطقی بوده باشد، اما من حتی مطمئن نیستم که این قانون اساسی باشد. بسیاری از کارشناسان برجسته قانون اساسی استدلال میکنند که این قانون خود غیرقانونی اساسی است.»
وضعیت میدانی و فشارها
تاکنون هیچ نیروی زمینی به ایران اعزام نشده (به جز یک مأموریت نجات)، اما هزاران پرسنل نظامی در منطقه مستقر هستند. آمریکا به اجرای محاصره دریایی در تنگه هرمز ادامه میدهد.جمهوریخواهان هنوز جلسه استماع عمومی برگزار نکردهاند، اما جلسات محرمانه با مقامات دولتی برگزار شده است.
جمعبندی
قطعنامه اختیارات جنگی که در پی جنگ ویتنام برای مهار قدرت نظامی رئیسجمهور تصویب شد، اکنون به میدان نبرد سیاسی جدیدی تبدیل شده است. دموکراتها با استناد به همین قانون، خواستار پایان جنگی هستند که آن را «بیهدف و بدون مجوز» میدانند. جمهوریخواهان اما این قانون را غیرقانونی اساسی خوانده و بحثها را سیاسی تلقی میکنند. با نزدیک شدن به اول ماه مه، ترامپ یا باید مجوز کنگره را بگیرد یا مسیر خروج را آغاز کند؛ در غیر این صورت، عملیات «خشم حماسی» با مشکل قانونی جدی روبرو خواهد شد.
