ایران، لابی اسرائیل و آینده دیپلماسی یا جنگ
گفتوگوی خانه اندیشهورزان با شان مککارتی
به گزارش گروه بین الملل خانه اندیشه ورزان؛ در ادامه مجموعه گفتگوهای اندیشهورزی و تحلیل سیاست خارجی، خانه اندیشهورزان مصاحبهای اختصاصی با شان مککارتی، نویسنده و تحلیلگر آمریکایی، انجام داد. محور اصلی این گفتوگو بررسی نقش ایران و حزبالله در پرهیز از جنگ تمامعیار با اسرائیل، میزان تأثیرگذاری لابی اسرائیل بر سیاست خارجی ایالات متحده، و چشمانداز دیپلماسی یا رویارویی مستقیم میان تهران و واشنگتن بود.
ایران، حزبالله و اجتناب از جنگ
مککارتی در ابتدای گفتوگو تأکید کرد که «واقعاً نمیتوان اغراق کرد که ایران و حزبالله تا چه اندازه خواستار پرهیز از جنگ تمامعیار با اسرائیل هستند». او بر این باور است که برخلاف تبلیغات رسانهای، تهران و متحدانش بهدنبال تشدید بحران نیستند، بلکه اسرائیل طرفی است که در مقام مهاجم عمل میکند و پروژهای توسعهطلبانه برای هژمونی منطقهای در سر دارد.
لابی اسرائیل و مانعتراشی در مسیر دیپلماسی
به گفته مککارتی، ایران از دهه ۱۹۹۰ بارها تلاش کرده است تا به توافق با ایالات متحده برسد. چه در دوران بیل کلینتون و چه در دولت اوباما (توافق برجام)، هر بار این تلاشها تحت فشار مستقیم یا غیرمستقیم لابی اسرائیل ناکام مانده است. او تصریح کرد: «هر نوع نزدیکی ایران و آمریکا یا بهسرعت تخریب میشود یا پیشاپیش توسط لابی اسرائیل در واشنگتن خنثی میگردد.» این امر به باور او سبب شده است که ایران در نگاه افکار عمومی آمریکا «بهناحق» بهعنوان عامل تهدید دائمی معرفی شود.
ریشههای سیاست خارجی آمریکا و نقش اسرائیل
مککارتی در بخش دیگری از سخنانش به نظریه جان مرشایمر و استیون والت در کتاب لابی اسرائیل اشاره کرد. او خاطرنشان ساخت که برخلاف روایت غالب در میان چپگرایان آمریکایی (از جمله نوآم چامسکی)، اسرائیل تنها یک «پایگاه نظامی» برای آمریکا نیست، بلکه با لابی قدرتمند خود مسیر سیاست خارجی واشنگتن را شکل میدهد. بهعنوان نمونه، او جنگ ۲۰۰۳ علیه عراق و همچنین سند راهبردی «یک جدایی پاک» (Clean Break) در دهه ۱۹۹۰ را شواهدی دانست که نشان میدهند اسرائیل نقش تعیینکنندهای در جهتدهی به تصمیمات کلان آمریکا داشته است.
دیپلماسی یا جنگ اجتنابناپذیر؟
مککارتی تأکید کرد که تنها راه جلوگیری از جنگ، تغییر در سیاست داخلی آمریکا و ایستادگی در برابر لابی اسرائیل است. او گفت: «اگر ایالات متحده واقعاً نتواند در برابر فشار لابی اسرائیل بایستد، نه توافقی مانند برجام قابل احیاست و نه چشمانداز صلحی باقی میماند. در آن صورت، جنگ تقریباً اجتنابناپذیر خواهد بود.»
پیامدهای یک جنگ احتمالی
به باور این تحلیلگر آمریکایی، جنگ مستقیم میان آمریکا و ایران نهتنها فاجعهبار خواهد بود بلکه میتواند جامعه آمریکا را از درون متلاشی کند. او پیشبینی کرد که چنین جنگی به بازگشت سربازی اجباری، سرکوب گسترده آزادیهای مدنی و حتی احتمال فروپاشی ساختار سیاسی آمریکا منجر خواهد شد. وی همچنین اشاره کرد که ایران با توجه به توان موشکی و پهپادی خود، میتواند هزینههای جنگ را برای آمریکا و متحدانش غیرقابلتحمل کند.
افکار عمومی آمریکا و مسئله غزه
مککارتی در پاسخ به پرسشی درباره غزه اظهار داشت که افکار عمومی آمریکا طی دههها بهشدت تحت تبلیغات پروپاگاندایی قرار گرفته است. با این حال، به گفته او، رسانههای مستقل و شبکههای اجتماعی توانستهاند در دو سال اخیر تصویر دیگری از واقعیت فلسطین به نمایش بگذارند و این آگاهی در حال گسترش است. او با اشاره به جنگ غزه پس از ۷ اکتبر، تأکید کرد که «حتی دولت بایدن حاضر شد انتخابات داخلی را به خطر بیندازد تا از اسرائیل در ادامه جنایتها حمایت کند».
اهمیت گفتوگوی مستقیم و بینفرهنگی
مککارتی در پایان مصاحبه به اهمیت گفتوگو میان مردم ایران و آمریکا اشاره کرد و گفت که شخصاً علاقهمند به سفر به ایران و تجربه مستقیم فرهنگ ایرانی است. او معتقد است که «بهترین راه برای شناخت متقابل، ارائه روایتهای صادقانه به زبان انگلیسی و ایجاد فرصتهای سفر و تعامل فرهنگی است».این گفتوگو بخشی از تلاشهای خانه اندیشهورزان برای ایجاد پلهای فکری میان پژوهشگران، روزنامهنگاران و فعالان سیاسی در سطح جهانی است.
