صنایع فولاد و آلومینیوم متحدان آمریکا در منطقه خاورمیانه

دفتر مطالعات راهبردی رونق تولید

هفت کارخانه فولاد و پنج کارخانه بزرگ آلومینیوم در شش کشور عربی (عربستان، امارات، قطر، کویت، عمان، بحرین) به‌همراه یک مجموعه در اسرائیل، هسته اصلی زنجیره تامین صنایع سنگین تحت حمایت غیرمستقیم امریکا را تشکیل می‌دهند.

موقعیت‌های دقیق این مجتمع‌ها در مناطقی مانند الجبیل (عربستان)، مسیعید (قطر)، سوهار (عمان) و هید (بحرین) نشان می‌دهد که امریکا با پرهیز از حضور مستقیم نظامی یا مالکیتی، ازطریق نهاد مالی توسعه بین‌المللی خود (DFC) و قراردادهای خرید تضمینی (offtake)، امنیت تامین مواد اولیه‌ای مانند سنگ‌آهن، گندله و حتی مس کنگو را برای این کارخانه‌ها تضمین می‌کند.

یکی از ویژگی‌های برجسته این برنامه‌ها، درهم‌تنیدگی صندوق‌های تامین مالی کشورهای حوزه خلیج فارس با منافع غیرمستقیم امریکا است؛ به‌طوری‌که صندوق ADQ امارات (که اکنون در ساختار لایماد ادغام شده) در کنار صندوق Orion Critical Mineral Consortium (Orion CMC) با سرمایه‌گذاری ۶۰۰ میلیون دلاری DFC، نه‌تنها مواد معدنی حیاتی را به این کارخانه‌ها می‌رساند، بلکه وابستگی آن‌ها را به چین کاهش می‌دهد.

این الگوی تامین مالی ترکیبی (Capital Co-mingling) باعث شده تا صنایع فولاد و آلومینیوم متحدان منطقه‌ای امریکا، بدون آن‌که نام مستقیمی از واشنگتن در مالکیت آن‌ها دیده شود، از حمایت لجستیکی، تامین مواد اولیه و ثبات زنجیره تامین برخوردار شوند.